Wat is het
Een lokaas dat een vertrouwde partij nabootst (bank, overheid, webshop, collega) om je te laten klikken, inloggegevens/codes in te voeren of software te installeren. Varianten: e-mail (phishing), sms (smishing), telefoontje (vishing), berichtenapps en sociale media.
Vectoren & doelen
- Gekloonde inlogpagina’s om credentials te stelen (soms met 2FA-omzeiling)
- ‘Factuur/pakket’-bijlagen/valstrikken die naar malware of macro’s leiden
- Consent phishing (OAuth): ‘legitieme’ toegang tot je account vragen
- QRishing/QR-codes, verkorte links en open redirects
Veelvoorkomende voorbeelden
- Sms over levering/openstaande betaling, valse boete, te betalen belastingen
- ‘Accountbeveiliging’-e-mails: wachtwoord verlopen, verdachte login, dringende verificatie
- WhatsApp/Instagram-berichten met link naar een nepwebsite of spookwinkel
- Gerichte campagnes (spear-phishing/BEC) die zich voordoen als collega/leverancier
- MFA-moeheid: een storm van goedkeuringsverzoeken om je tot accepteren te verleiden
- QR-code op poster/e-mail die naar een credential-diefstalpagina leidt (QRishing)
Hoe reageren?
- Niet klikken/antwoorden; verwijderen of als bewijs bewaren. Controleer de info via een officieel kanaal.
- Controleer de link: hover/long-press, verkorters ontmaskeren, homografen herkennen (‘rn’/‘m’, ‘0’/‘O’)
- Na klik of invoer: wachtwoord wijzigen, 2FA inschakelen, actieve sessies sluiten, tokens/OAuth intrekken
- Stuur een geanonimiseerd voorbeeld (bij e-mail inclusief headers) en meld bij ICU6
